Członków Związku Żołnierzy Wojska Polskiego z Koła Nr 39 oraz Koła Nr 47 im. NJW Nadwiślańczycy.
Zgodnie z zakorzenioną od lat tradycją, członkowie Koła nr 39, a także z Koła nr 47 , wraz z małżonkami, odbyli w dn. 18 czerwca – podróż wojskowo-historyczną szlakiem miejsc bitewnych i wojennych cmentarzy rozlokowanych na północnym Mazowszu. Podczas jazdy autokarem wiele informacji o mijanych miejscowościach i tym, co tu się wydarzyło, a także zasłużonymi osobami związanymi z tymi okolicami – przekazywał na bieżąco nasz nieoceniony „cicerone” (będący skarbnicą wiedzy, a także fantastycznym przewodnikiem po sobie tylko znanych zakątkach Mazowsza) – kol. Andrzej Dąbrowski, organizator tej wycieczki. Z ramienia koła nr 47 koordynatorem był kol. Adam Buliński.
Były to niezwykle interesujące informacje, z których dowiedzieliśmy się: o pobycie i twórczości Henryka Sienkiewicza w m. Poświętne k/Płońska; o Muzeum Szlachty Polskiej w Ciechanowie i zbiorach tam zgromadzonych, a także o koszarach wojskowych, w których stacjonowało wojsko carskie, które użyto do stłumienia Powstania Styczniowego w 1863 r.
Jednym z głównych celów naszej eskapady było zwiedzenie fascynujących zbiorów muzealnych zgromadzonych w Muzeum Romantyzmu Polskiego w Opinogórze. Piękny i rozległy park, a w nim.: zamek, Muzeum Zygmunta Krasińskiego, wozownia, czy krypta kościelna, gdzie złożone są szczątki osób z rodu Krasińskich.
Kolejnym etapem wycieczki było zwiedzenie rodowej własności Krasińskich w m. Krasne. Oprócz starego parku i ciekawych pod względem architektonicznym obiektów, pozostały ślady z okresu, gdy w czasie II Wojny Światowej miał tu swoją siedzibę gauleiter Prus Wschodnich, Rudolf Hess. Tu także mieliśmy okazję obejrzeć stadninę koni.
Obok Krasnego, w miejscowości Szczuki, znajduje się pałac p. Żórawskich, którzy dla edukacji swoich młodszych córek zatrudnili guwernantkę – 19 letnią Marię Skłodowską. Musiała jednak opuścić to miejsce, gdy okazało się, że gorące uczucie, jakim darzyli się młoda nauczycielka i Kazimierzem Żórawskim, wówczas studentem matematyki, który później został profesorem UJ w Krakowie i był współtwórcą gałęzi matematyki, geometrii różniczkowej. Matka Kazimierza nie zaakceptował jednak tego uczucia. Maria wróciła do Warszawy, a następnie wyjechała do Francji, gdzie przyszła podwójna laureatka nagrody Nobla, podjęła studia na Sorbonie.
Niezwykle interesujące były także informacja o Przasnyszu, jego historii , zabytkach i starych koszarach carskich, w których aktualnie stacjonuje jednostka wojskowa WP. Równie ciekawe były wiadomości o pobliskiej wsi Bartniki, będące siedzibą starosty bartnego na mocy Statutu Bartnego wydanego przez Kazimierza Wielkiego w 1337 r..
Z pobliskiej wsi Dębiny wywodził się prymas Polski, Aleksander Kakowski, który po odzyskaniu niepodległości po 1917 r. wszedł do Rady Regencyjnej, która przekazała władzę Józefowi Piłsudskiemu w 1918 r.
W miejscowości Drążdżewo obejrzeliśmy, zachowany w dobrym stanie, obiekt stanowiący niegdyś skład prochów (prochownia) w czasach kampanii napoleońskiej w 1812 r. Okolice tej miejscowości znane są z potyczek i bitew (często wygranych ) przez oddziały powstańcze w 1863 r. W folwarku Drążdżewo zgrupowanie powstańcze pod dowództwem Z. Padlewskiego zostało okrążone przez Rosjan. Podczas przebijania się zginął adiutant Padlewskiego – ppłk Edward Rolski. Schwytanych 9 powstańców po kaźni powieszono we wsi Papierny Borek, co głęboko zapadło w pamięci tutejszych mieszkańców i utrwaliło głęboką niechęć do zaborcy.
W Krasnosielcu, dawnej własności Krasińskich, zwiedziliśmy miejsce urodzenia żydowskiej rodziny szewców Wonsali, którzy po wyjeździe za chlebem do Ameryki, założyli tam znaną do dziś wytwórnię filmową „Warner & Bros Discovery Istnieje tu także synagoga oraz pomnik upamiętniający 50 Żydów zamordowanych bestialsko przez żołnierzy Wehrmachtu w dn. 5 września 1939 r.
Plan podróży zawierał także odwiedzenie cmentarza wojennego żołnierzy radzieckich poległych w zdobywaniu Pułtuska w 1944 / 45 r. oraz kwaterę wojskową żołnierzy polskich poległych w 1920 r., w kampanii wrześniowej 1939 r. i w walkach w 1945 r. oraz polskich patriotów straconych przez hitlerowskich okupantów..
Końcowym akcentem podróży było zwiedzenie zabytków Pułtuska: zamku biskupów płockich, zabytkowego Rynku w Pułtusku, przy którym znajduje się kamienica, w której przebywał dwukrotnie cesarz francuzów Napoleon Bonaparte (1806/1807 i 1812 r.). W rynku znajduje się także zabytkowy ratusz z wieżą.
Obok rynku znajduje się kolegium jezuickie z 1559 r., którego absolwentami byli: ks. Jakub Wujek i ks. Piotr Skarga Z Pułtuskiem związana jest także osoba muratora Jana Baptysty z Wenecji, budowniczego kolegiaty w Pułtusku, a także barbakanu i murów obronnych Warszawy, katedry w Płocku, kościoła obronnego w Brochowie i wielu innych.
Po zwiedzeniu tylu wspaniałych miejsc na szlaku naszej podróży, nasz rozśpiewany autokar powrócił szczęśliwie do Warszawy, a jego pasażerowie już snują projekty na kolejną taką fascynującą eskapadę…
Opracował kol. Tadeusz Oratowski